— Sen kim oluyorsun da bana akıl veriyorsun! — Zeynep Hanım, elindeki bezi gelinine fırlattı. — Benim evimde yaşıyorsun, benim yemeğimi yiyorsun! Tamara yüzünü sildi, yumruklarını sıktı. Evliğinin üçüncü ayında, her gün bir savaş cephesi gibi geçiyor. — Yerleri siliyorum, yemek yapıyorum, çamaşır yıkıyorum! Daha ne istiyorsunuz? — İstediğim, susman! Serseri! Başkasının çocuğuyla geldin buraya! Minik Elif korkuyla kapıdan bakıyordu. Dört yaşında ve çoktan anladı ki babaannesi kötü biri. — Anne, yeter artık! — Stepan kapıdan girip işten yorgun geldiği halde araya girdi. — Yine ne oldu? — Ne olacak! Senin hanım bana cevap yetiştiriyor! Dediğim gibi, çorba tuzlu olmuş diyorum, bana karşılık veriyor! — Çorba gayet güzel, — dedi Tamara yorgunca. — Sırf bana takmak için konuşuyorsunuz. — Duydun mu bak! — Zeynep Hanım gelinini işaret etti. — Bir de beni suçluyor! Kendi evimde! Stepan karısını kolundan çekip kucakladı. — Anne, lütfen artık. Tamara bütün gün evi çekip çeviriyor. Sen de sürekli kavga çıkarıyorsun. — Vay be! Şimdi de annene karşısın! Büyüttüm, doyurdum, bak şimdi bana! Yaşlı kadın kapıyı hızla kapatıp çıktı. Mutfakta derin bir sessizlik oluştu. — Kusura bakma, — Stepan karısının başını okşadı. — Yaşlandıkça geçimsizleşti. — Stepan, belki başka bir eve taşınsak? En azından bir oda kiralasak? — Neyle? Ben traktörcüyüm, müdür değil. Zar zor geçiniyoruz. Tamara eşine yaslandı. İyi adam, iyi yürekli. Çalışkan. Ama annesi gerçek bir baş belası. Onlar köy pazarında tanışmışlardı. Tamara örgü ürünler satıyor, Stepan çorap alıyordu. Laf lafı açtı. Hemen söylemişti: Çocuğun olmasını dert etmem, çocukları severim. Düğün sade oldu. Zeynep Hanım, daha ilk günden gelinini sevmedi. Genç, güzel, üniversite mezunu-bir muhasebeci. Kendi oğluysa sıradan bir traktör şoförü. — Anne, yemeğe gel, — Elif eteğinden çekiştiriyordu. — Şimdi, canım. Akşam yemeğinde Zeynep Hanım aynı gösterişle tabağını itti. — Bu yemek yenmez. Domuzlara yapsan daha iyi. — Anne! — Stepan yumruğunu masaya vurdu. — Yeter ama! — Ne var? Doğruyu söylüyorum! Bak işte, Sevil nasıl hanım! Ama bu var ya! Sevil, Zeynep Hanım’ın kızıydı. Şehirde yaşar, senede bir gelirdi. Ev onun üzerineydi, ama neredeyse hiç uğramazdı. — Eğer yaptığım yemeği beğenmiyorsanız, kendiniz pişirin, — dedi Tamara soğukkanlılıkla. — Sen kim oluyorsun! — kaynana fırlayıp üstüne yürüdü. — Sana gününü göstereceğim! — Yeter artık! — Stepan kadınların arasına girdi. — Anne, ya sakinleşirsiniz ya da biz çıkıp gideriz! Şimdi! — Nereye gideceksiniz? Sokağa mı? Bu ev sizin değil ki! Gerçekten de ev Sevil’indir. Onlar burada şansına oturuyordu. *** Kıymetli Yük O gece Tamara uykusuzdu. Stepan sarıldı, fısıldadı: — Sabret güzelim. Traktör alacağım. Kendi işimi yaparım. O zaman kendi evimiz olur. — Stepancığım, o kadar pahalı ki… — Eski bir tane bulurum, tamir ederim. Yeter ki bana inan. Sabah Tamara fenalaştı, tuvalete koştu. Yoksa?.. Test pozitifti. — Stepan! — Odaya koştu. — Bak! Kocası uykulu gözlerle bakarken test çubuğunu görünce sevinçten Tamara’yı kucakladı, döndürdü. — Tamara! Canım! Bir bebeğimiz olacak! — Sessiz ol! Annen duymasın! Ama iş işten geçmişti. Zeynep Hanım kapıdaydı. — Ne oluyor bakalım? — Anne, bebek geliyor! — Stepan mutluydu. Kaynanada ise keyif yoktu. — Peki nerede yaşayacaksınız? Burada bile sıkışıksınız. Sevil gelirse sizi kapı dışarı eder. — Etmez! — Stepan dikleşti. — Bu evde benim de hakkım var! — Ev Sevil’in. Unuttun mu? Ben ona devrettim. Sen ise burada misafirsin. Bütün sevinç bir anda sönüverdi. Tamara yatağa oturdu. Bir ay sonra felaket oldu. Tamara evde su taşırken çok ağır kaldırdı — evde musluk yoktu. Ani bir acı, kanama… — Stepan! — diye bağırdı. Düşük. Doktor “aşırı yorgunluk ve stres” dedi. Dinlenmesi gerekirmiş. Dinlenme mi? Bu kaynana evinde mümkün mü? Tamara hastane odasında tavana baktı durdu. Bitti. Daha fazla gücü yok. — Boşanacağım, — dedi telefonla arkadaşına. — Yapamayacağım. — Tamara, ya Stepan? İyi adam değil mi? — İyi, ama annesi… O evde solacak, yok olacağım. Stepan işten koşturdu geldi. Yorgun, üstü başı batmış, bir demet çiçekle. — Tamara, bir tanem, affet. Benim suçum. Koruyamadım seni. — Stepan, ben artık o evde yaşayamayacağım. — Biliyorum. Kredi çekeceğim. Ev tutarız. — Vermezler, maaşın yetmez. — Verirler. İkinci iş buldum. Geceleri çiftlikte çalışacağım. Gündüz traktör, gece süt sağıyorum. — Stepan, bitkin düşersin! — Önemli değil. Senin için her şey. Bir hafta sonra Tamara taburcu edildi. Zeynep Hanım kapıda dikildi: — Ne oldu, tutamadın bebeği? Biliyordum zaten. Zayıfsın sen. Tamara sessizce geçti, ağlamaya değmezdi. Stepan deli gibi çalıştı. Gündüz traktör, gece çiftlik. Uykusuz, ama yılmadı. — Ben de işe gireceğim, — dedi Tamara. — Muhasebede boş yer varmış. — Orada para az. — Az ama az, birikirse olur. Girdi işe. Sabahları Elif’i kreşe bırakıyor, işe gidiyordu. Akşam kızını alıyor, ev işleriyle uğraşıyordu. Zeynep Hanım hâlâ laf sokuyordu ama Tamara artık duymaz olmuştu. *** Kendi Köşesi, Yeni Bir Hayat Stepan, traktörden vazgeçmedi. Eski, hurda birini buldu, sahibi ucuza verdi. — Kredi çek, — dedi Tamara. — Tamir edersin, iş yaparız. — Ya başaramazsak? — Yaparsın. Sen yaparsın. Kredi çıktı. Traktörü aldılar. Avluda yığılı bir metal yığınıydı. — Oh ne komik! — Zeynep Hanım güldü. — Hurda aldınız! Anca çöpe atılır! Stepan sessizce motoru söktü. Geceleri, kafa lambası ışığında, Tamara da yanında. — Git uyu, yoruldun. — Birlikte başardık, birlikte bitireceğiz. Bir ay geçti, iki ay geçti. Komşular güldü — saf traktörcü, hurda aldı diye. Bir sabah traktör çalıştı! Stepan şaşkınlıkla direksiyonda. — Tamara! Çalıştı! Oldu! Kadın kocasına sarıldı. — Hep inandım sana! İlk iş komşunun tarlasını sürmek, sonra odun taşımak, işler çoğaldı, para gelmeye başladı. Sonra yine sabah mide bulantıları… — Stepan, yine hamileyim. — Bu sefer tek bir yük kaldırmayacaksın! Duydun mu? Her şey bana ait! Adeta pamuklara sardı. Hiç bir şey yaptırmadı. Zeynep Hanım söylendi: — Nazlı! Ben üç doğum yaptım böyle olmadı! O ise… Ama Stepan kararlıydı: Asla iş yok! Yedinci ayda Sevil geldi, eşiyle ve planlarıyla. — Anne, evi satıyoruz. İyi teklif var. Sen de bizimle şehre geleceksin. — Ya bunlar? — Zeynep Hanım Stepan ve Tamara’yı gösterdi. — Neyse, kendileri bir yer bulsunlar. — Sevil, ben burada doğdum, burası da benim evim! — Stepan karşı çıktı. — Öyleyse? Ev benim. Unuttun mu? — Ne zaman çıkmamız gerekiyor? — diye sordu Tamara sakince. — Bir ay sonra. Stepan öfkeyle yanıyordu. Tamara elini omzuna koydu — sakin olmasını istedi. Akşam kucak kucağa dertleştiler. — Ne yapacağız? Bebeğe az kaldı. — Bir yol bulacağız. Yeter ki beraberiz. Stepan durmadan çalıştı. Traktör gürledi durdu. Bir haftada bir aylık kazanç geldi. Bir gün köyün öte yanında oturan Mehmet Amca aradı. — Stepan, kendi evimi satıyorum. Eski ama sağlamdır. Uygun fiyata. Bakmak ister misin? Gittiler baktılar. Ev eski ama sağlamdı. Ocak, üç oda, samanlık vardı. — Ne istiyorsun fiyat olarak? Mehmet Amca rakam söyledi. Yarısı ellerinde, yarısı yoktu. — Taksit olur mu? — Stepan sordu. — Yarısı peşin, kalanı altı ayda. — Olur yavrum, güvenilir çocuksundur. Sevinçle döndüler. Zeynep Hanım kapıda dikildi: — Nerede dolaştınız? Sevil belgeleri getirdiği için çağırdı! — Ne güzel, — dedi Tamara. — Biz taşınıyoruz. — Nereye? Sokağa mı? — Kendi evimize. Satın aldık. Kaynana şaşırdı. Böyle beklemiyordu. — Yalan! Nereden buldunuz parayı? — Kazandık, — dedi Stepan, karısına sarılarak. — Sen laf ederken biz çalıştık. İki haftada taşındılar. Pek eşyaları da yoktu — başka evde neyin olsun? Elif odadan odaya koştu, köpek de peşinde havlıyordu. — Anne, bu ev gerçekten bizim mi? — Evet kızım. Bizim gerçek evimiz. Zeynep Hanım ertesi gün geldi. Kapıda dikildi. — Stepan, düşündüm… Beni de alır mısınız? Şehir çok bunaltıcı. — Hayır anne. Seçimini yaptın, Sevil ile yaşa. — Ama ben senin annenim! — Anne; bir anne torununa yabancı demez. Hoşça kal. Kapıyı kapattı. Zordu ama doğruydu. Martta bir oğulları oldu. Sağlıklı, güçlü bebek. Koca bir çığlık atıyordu. — Babasına çekmiş! — diye güldü hemşire. Stepan oğlunu tutarken nefes almaya bile korktu. — Tamara, sağ ol bana her şey için. — Asıl sana sağ ol. Direndin, inandın. Evi yavaş yavaş yerleştirdiler. Bahçeye patates diktiler, tavuk aldılar. Traktör işle iş getirdi. Akşamları sundurmada oturdular. Elif köpekle oynadı, bebek kundağında uyudu. — Biliyor musun, — dedi Tamara, — çok mutluyum. — Ben de. — Ne zorluklar geçti, neredeyse dayanamam sanmıştım. — Dayandın. Sen güçlüsün. — Biz güçlüyüz. Birlikte. Güneş ormanın arkasında batıyordu. Evde ekmek ve süt kokusu vardı. Gerçek bir ev. Onların yuvası. Kimse aşağılamaz, kapı dışarı etmez, yabancı demez. Yaşanacak, sevilecek, çocuk büyütülecek bir yuva. Mutluluğun adresi. *** Sevgili okurlarımız, her ailenin kendi sınavı vardır, üstesinden gelmek her zaman kolay olmayabiliyor. Tamara ve Stepan’ın hikâyesi, bir bakıma hepimizin zorluklarına ve mücadele gücüne ayna tutuyor. Hayat böyle akıyor işte: sıkıntıdan sevinçlere, bazen de umutsuzluğa, ta ki kader yüzünüzü güldürsünceye dek. Sizce Stepan annesine ne kadar sabretmekle doğru yaptı mı, yoksa en baştan kendi yolunu çizmek mi gerekirdi? Sizin için gerçek bir yuva nedir — sadece dört duvar mı, yoksa aile sıcaklığı mı? Yorumlarda buluşalım, çünkü hayat büyük bir okul, her ders kıymetli!