Fakir ama kalabalık bir aileden geliyorum, ama bizim evde bile böyle şeyler olmazdı! Bizim evde herkes kendi tabağından yerdi, bulaşıkları sırayla yıkardık, geçenlerde de ailem sonunda bulaşık makinesi aldı. Bu yüzden erkek arkadaşımın ailesinin evini görünce şok oldum.
Erkek arkadaşım, adına Emir diyelim, beni ailesiyle tanışmaya davet etti. Ailesi bahçeli şirin bir evde, küçük bir kasabada yaşıyordu. Birkaç aydır birlikte olduğumuz için ailesini tanımak beni heyecanlandırdı. Emir’in annesi, Ayşe Hanım, beni sıcak bir şekilde karşıladı: gülümsedi, hayatımla ilgili sorular sordu, ev yapımı börek ve çay ikram etti. Babası, Mehmet Bey, ise samimi bir insandı, şakalar yapıyor, gençlik anılarını anlatıyordu. Kısacası ilk izlenim harikaydı.
Ama sonra yemek vakti geldi ve işler değişti. Masaya yalnızca büyük bir tencere dolusu patates, bir kase salata ve tek bir derin tabak kondu. Bunun ortak bir yemek için olduğunu düşündüm ama yanılmışım. Ayşe Hanım tabağa patates ve et koydu, üstüne salata ekledi ve… yemeye başladı. Sonra tabağı Mehmet Bey’e uzattı. O da yemeğini alıp aynı tabaktan yedi! Ardından sıra Emir’e, en sonunda da bana geldi. Şaşkınlıktan donakalmıştım çünkü bizim evde herkesin kendi tabağı vardı ve bir tabağı sırayla kullanmak hiç görmemiştim.
Şaşkınlığımı gizlemeye çalıştım ama yüzümden okunuyordu. Emir, “Bizde böyle alışmışız, merak etme,” diye fısıldadı. Ama nasıl merak etmezdim? Azıcık yemek alıp, tabağın herkesin elinden geçtiğini düşünmemeye çalıştım. Ayşe Hanım mahcubiyetimi fark edip, “Bizde böyle alışkanlık var, hem su tasarrufu hem de zaman kazandırıyor,” dedi. Kibarca gülümsedim ama aklımdan tek bir soru geçiyordu: Böyle nasıl yaşanır?
Yemekten sonra belki bu bir kerelik bir şeydir diye düşündüm ama öyle değildi. Bulaşıkları yıkama vakti gelince, evde hemen yıkama alışkanlığı olmadığını fark ettim. Ayşe Hanım tabağı çalkalayıp dolaba koydu. Tencere ve kase de aynı şekilde hızlıca durulandı. Yardım teklif ettim ama “Misafir bulaşık yıkmaz,” dediler. Nazik bir hareketti ama keşke kendim yıkayabilsem diye iç geçirdim.
Ertesi gün başka bir tuhaflık daha öğrendim. Sabah Mehmet Bey kahvaltı hazırlıyordu—menemen yapıyordu. Yumurtaları kırdıktan sonra kabukları… doğrudan mutfağın köşesindeki küçük çöp yığınına attı. “Sonra toplarız, sorun değil,” dediğinde kulaklarıma inanamadım. Ama kimse toplamadı! Köşedeki çöp yığını büyüdü: sebze kabukları, süt poşetleri, hatta kullanılmış peçeteler bile oraya atılıyordu. Ayşe Hanım, “Her gün vakit kaybetmemek için haftada bir toplarız,” diye açıkladı. Şok olmuştum. Bizim evde çöp her gün çıkarılır, mutfak her zaman tertemiz olurdu.
Emir, halimi görünce ailesinin geleneklerini savundu: “Biz böyle alıştık, bizim için normal,” dedi. Ama aynı tabaktan yemek yemek ve mutfakta çöp biriktirmek nasıl normal olabilirdi? Yargılamamaya çalıştım çünkü onların evi, onların kurallarıydı. Ama içimden bir ses, “Böyle yaşanır mı?” diye haykırıyordu.
Birkaç gün sonra eve döndüm ve rahat bir nefes aldım. İlk iş bulaşık makinemize sarılıp kendi tabağımdan yemek yedim. Emir’le görüşmeye devam ettik ama artık ailesinin evinde birkaç saatten fazla kalmamaya kararlıydım. O da bu durumu anlayışla karşıladı ve hatta bazen ailesinin alışkanlıklarından utandığını itiraf etti.
Bu hikâye, herkesin kendi yaşam tarzını nasıl şekillendirdiğini düşündürdü. Onların hayat tarzı yanlış demiyorum ama kesinlikle bana göre değil. Artık Emir’le geleceğimizi konuşurken şunu netleştiriyorum: Evde herkesin kendi tabağı olacak, çöp her gün çıkacak ve bulaşık makinesi bir lüks değil, bir ihtiyaç olacak. İşin ilginci, o da bana katılıyor!
Her ailenin farklı bir düzeni vardır, önemli olan birlikte mutluluğu bulabilmektir. Bazen küçük detaylar bile büyük fark yaratır.
