Kocam, Ocak ayında kayınvalidemi bizimle yaşamak üzere davet ettiğinde, bir gece yarısı sessizce eşyalarımı toplayıp evden çıktım.
Bir akşam, bana son derece ciddi şekilde Ocakta annesiyle birlikte yaşayacağımızı söyledi. Sadece birkaç günlüğüne değilkoca ay boyunca. Bunu öyle kendiliğinden, karar verilmiş bir şeymiş gibi anlattı; apartmanında tadilat varmış, gürültü, toz, yaşlılığı, yüksek tansiyonu, onu öyle yalnız bırakmak olmazmış. Hiç bana sormadı ne düşündüğümü. Sadece bilgilendirdi.
Dinlerken, içimde dalga dalga yükselen bir umutsuzluk vardı. Ocak benim için bir ay değildi sadecekurtuluştu. Zorlu bir meslek sahibiyim; Aralık, savaş gibi geçiyor. Sürekli biten teslim tarihleri, denetimler, stresli insanlar, susmayan telefonlar, bağırışlar Kendime söz vermiştim, bayramlar bitince derin bir nefes alacaktım. Telefonu kapatıp perdeleri çekip, bir kitap alacak, film izleyecek, sadece susacaktım. Sessizlik olacaktı.
Ama onun bahsettiği, sessizliği asla kabul etmeyen bir insandı. Evinize kendi evi gibi giren, yerleri değiştiren, düzenleyen, tartışan, öğüt veren, sorgulayan, sürekli konuşan ve asla susmayan biri. Kapalı kapıların ne olduğunu anlamayan, sınır kelimesinin anlamını bilmeyen biri. Önceki ziyaretlerinde her şey sürekli hareket ederdimobilyalar, dolaplar, kurallar, tavsiyeler, eleştiriler. Hiçbir şey hep olduğu gibi kalmazdı. Bense Bende hiç gücüm kalmamıştı artık.
Sakin olmaya çalışarak ona anlatmaya çalıştım. Sessiz bir ay kararlaştırdığımızı, dinlenmem gerektiğini Bütün Ocak boyunca, yediklerimi, kıyafetlerimi, yürüyüşümü, uykumu, izlediğim filmleri ve hatta ne düşündüğümü sürekli tartışacak, kontrol edecek biriyle aynı evde olamayacağımı. Sürekli bir gürültüye dayanacak kaynağım yoktu.
Kaşlarını çattı ve bencillikten bahsetmeye başladı. Nasıl annesine hayır diyemezmiş, insanlık lazımmış; ev zaten büyükmüş, ben hiç odamdan çıkmama gerek yokmuş. Ve en kötüsüçoktan biletini almış ve onaylamış bile. Yani, yalnızca karar vermekle kalmamıştı; geri dönüşü olmayan bir yol çizmişti.
O anda benim içimde bir şeyler yerli yerine oturdu. Alışmak anlamında değil, karar vermek anlamında.
Sonraki günlerde tartışmadım, bağırmadım. Bayram için yemekler yapıp evi topladım, sakin davrandım. O belli ki kabullendiğimi sandı. Nazikleşti, hediye aldı, özenli davrandı. Ama ben artık başkaydım; o televizyon izlerken ben yeni bir ev arıyordumrahat nefes alabileceğim bir yer.
Bayramdan sonraki ikinci sabah, erken kalktı annesini karşılamaya. Kapıdan çıkarken bana, Anne aç gelecek, sıcak bir kahvaltı hazırla diye seslendi.
Başımı salladım, gülümsedim. Yalnız kalınca hemen valizi açtım.
Eşyalarım önceden hazırdıgiysiler, bakım ürünleri, dizüstü bilgisayar, kitaplarım, en sevdiğim battaniye, şarj kabloları. Her şeyi almadım. Sadece huzurumu aldım yanımda. Sessiz ve hızlı hareket ettimkaçan biri gibi değil, kendini kurtaran biri gibi.
Anahtarı ve ortak harcamalar için kartı bıraktım; Yemek yoktu, paramız yetmedi gibi bir bahane kalmasın diye. Kısa bir not yazdım. Suçlama yok, açıklama yoksadece bir gerçek.
Ve çıktım.
Sessiz bir semtte küçük, aydınlık bir daire kiraladım. Bir aylık ödememi peşin yaptım. Pahalıydı. Evet, birikimime dokundumbaşka şeyler için sakladığım birikimlerime. Ama gerçek şu ki, insanın sinirleri her şeyden daha pahalıya patlıyor.
Henüz eşyalarımı yerleştirirken telefon yağmur gibi çalmaya başladı. Arama üstüne arama. Nihayet açtığımda, karşıda bir panik: Neredesin, Ne yapıyorsun?, Nasıl açıklayacağız?, Ne rezillik.
Ben huzurluydum. Uzun zamandır ilk kez.
Sade bir şekilde söyledim; hırsızlık yok, ay boyunca çıktım. Dinlenmem gerekiyor, cezaya dönmesin diye. Artık kimse kimseye engel değilannesi rahat, kocam yanında, ben huzurla dinleniyorum. O gidince döneceğim evime.
Bağırıyordu; Çocuk gibi iş, Millet ne der, Aile vakti bu. Dinledim ve içimden düşündüm: Aile zamanı hapis değildir. Katlanmak zorundasın diye bir şey yok. Aile zamanı saygıdır.
Telefonu kapattım.
İlk günler, bir şifa gibi bir sessizlikti. Geç uyudum. Okudum. Sıcak banyo yaptım. Diziler izledim. Canım ne isterse söyledim, zararlı diye yasaklanmayan şeyleri. Kimse bana nasıl yaşamalı diyen yoktu. Kimse odama izinsiz girmiyordu. Kimse sohbet dayatmıyordu; sessizlik bana ilaçtı.
Birkaç gün sonra telefonu açtım. Eşim aradı, sesi artık galip değil, yorgundu. Anlattı: annesiyle yaşamak nasılmış.
Gün doğmadan kalkarmış. Evde gürültü. Güya faydalı işler, ama çok sesli. Balık kızartıyor, bütün ev kokmuş. Kendi kurallarına göre çamaşır yıkayıp ütülüyor. Sürekli konuşuyor. Televizyon izlettirmiyor. Sorguluyor, kontrol ediyor, ilgi bulamayınca hemen ağlayıp kalbine yapışıyor.
Ben gülmedim. Sadece onu kurtarmadım.
Dönmemi istedi; paratoner lazımmış. O an en önemli şeyi anladımbeni kendisi için değil, kurşun geçirmez yelek olarak istiyor. Bana geri gel de, yükümü al dedi.
Cevap verdim: Hayır.
Bir gün, unuttuğum bir şey için eve döndüm. Habersizce girdim; kapı önü, gerilmiş hava, ilaç ve yanık yemek kokusu, fazla yüksek televizyon, bana ait olmayan ayakkabılar, yabancı giysiler ve artık bana ait olmayan bir ev hissi
Odaya girdiğimde, kayınvalidem yerleşmiş, rahatça oturuyor; adeta ev sahibi oymuş gibi. Suçlamayla karşıladı: Kaçtın, Yavru kuş gibi oldun, Aç bıraktın oğlumu, Her şeyin, hatta dolap arkasındaki tozun bile suçlusu senmişsin.
Eşim başka biriydi artık. Çökmüş, bitkin, solgun. Beni gördüğünde gözlerindeki umudu fark ettim, canım acıdı. Fısıldadı: Gel beraber gidelim, beni burada bırakma, kurtar beni.
Gözlerinin içine baktım, doğruları söyledim. Seni bu dersten çıkaramam. Onu sen davet ettin. Hep kendi başına karar verdin. Sonuçlarına da sen katlanacaksın. Şimdi seni kurtarırsam yine anlamayacaksın.
Onu orada bıraktım. Kötülükten değililerideki hayatımıza iyi gelsin diye.
İki hafta daha geçti, süre bitti. Döndüm.
Ev sessizdi, tertemizdi. Eşim yalnız kalmıştı. Sanki savaştan dönmüş gibiydi. Hemen sarılmadı, ama sessizce kucakladı ve Affet beni dedi.
İlk kez, sebepsiz yere değil, gerçekten anladığı için bir şey söyledi. Sınırlarımın kapris olmadığını, kadınca mızmızlık olmadığını. Evimiz aslında ikimizin; kimsenin bir ay boyunca bizim iznimiz olmadan evimize girememesi gerektiğini. Anne sevgisinin bir şey, eleştiri ve kontrolle aynı çatının altında yaşamanın bambaşka bir şey olduğunu anladığını Bundan sonra böyle kararları asla tek başına vermeyeceğini söyledi.
Ve bu kez ona inandım; çünkü sözleri sadece beni döndürmek için değil, yaşadığı şeyi gerçekten anlamış olduğu için söylendi.
Akşam oturduk, sadece sessizce durduk. Televizyon yok, telefon yok. Sadece sessizlik. O rüyamda gördüğüm sessizlik.
Sonra bir mesaj geldiyazın yeniden misafirlik planı varmış.
Eşime baktım.
O gülerek, kısa ve net bir yanıt yazdı: Mümkün değil. Meşgulüz. Planımız var. Olmaz.
Anladım ki bu, sadece bir tatil hikayesi değil.
Bu, sınırların hikayesi.
Bazen, kendi evinden çıkmak zorunda olduğunu, onu kurtarmak için anladım.
Ve bir insan dersi anlamazsa, tekrar tekrar yaşatır; her seferinde bedelini sana ödetir.
Sizce böyle durumlarda aman kavga çıkmasın diye katlanmak mı, yoksa ilişkileri sarsacak olsa bile kesin sınır koymak mı doğru?




